Waarom video prototypen?

Interactie ontwerpen wordt steeds leuker. Vroeger ontwierp je het gebruiksgemak voor één apparaat. Tegenwoordig gaat het steeds meer om combinaties van apparaten. Want werkelijk ieder apparaat gaat tegenwoordig online. Lantaarnpalen, weegschalen, stoeptegels… Als je apparaten met internet verbindt, kun je er opeens veel meer mee. Wat gebeurt er als je magnetron met je praat via je TV? Hoe bijzonder is het als de stoeptegels voor je huis verschillend kleuren, afhankelijk van de stand bij de voetbalwedstrijd Nederland – Duitsland?

Interactie ontwerpen gaat steeds meer in de richting van het ontwerpen van diensten en het ontwerpen van ervaringen. Video prototyping is een mooie manier om de visie op zo’n ervaring vorm te geven.

We gaan de komende maanden meer filmpjes maken. Hebben we zin in!

Dit stukje verscheen eerder in Dzone, vakblad voor designers. Dzone publiceert 6x per jaar over ontwerpen in de breedste zin van het woord. Mooi magazine! Meer over Dzone

Als Frank Sinatra nog leefde, zou hij één van de beste interaction designers ter wereld zijn. De Voice stond namelijk bekend om zijn timing. En timing bepaalt steeds vaker of een ding, dienst, spel of apparaat lekker werkt. Frank Sinatra had de ontwerper van Cut the Rope kunnen zijn. Want Cut the Rope is dope. Hulp en instructies komen geen tiende tel te vroeg. En ook niet te laat.

Ken je Cut the Rope? De laatste versie ‘Experiments’ is net een paar maanden uit. Het spel laat zich in zo’n 20 woorden omschrijven. Je moet met je vinger touwtjes doorsnijden zodat een lekkere lolly in de bek valt van iets wat op een kikvors lijkt. Meer is het niet. Is dat genoeg om een topper in de App Store te worden? Zeker! Een dikke 83% van alle reviews telt 5 sterren. En nog eens 14% doet 4 sterren. Hier is sprake van: Respect! Waar kan dat aan liggen?

Flow en timing
Duizend dingen zijn goed aan Cut the Rope. Vijf dingen lees je hier. Een: het is lachwekkend op een intelligente manier. Twee: het lukt om je in de flow van Csíkszentmihályi te brengen. Je kent het. De flow waarin je hyper-gefocust raakt, je alles onder controle hebt en je jezelf niet meer bewust bent van zaken als: tijd, slaap, honger of dorst. En tenslotte drie, vier en vijf: timing!

Het hele spel is natuurlijk een kwestie van goede timing. Maar het gaat me nu om de momenten waarop instructies en navigatiehulp wordt geboden. Die momenten zijn exact goed gekozen. Dat lijkt even voor de hand liggend als een rond wiel. Maar dat is het niet. Vergelijk het met de homepage van de eerste de beste commerciële website die je te binnen schiet.

Alles in je gezicht
In 90% van de gevallen worden daar geen keuzes gemaakt en staat alle hulp en alle vervolginstructies direct in je gezicht. Direct in beeld. En natuurlijk: boven the fold, want anders zien de klanten het niet, is de gangbare opvatting. Dus zie je al die hulp in de vorm van meerdere navigatiebalken, aanvullende menu’s en een paar extra weblinks op iedere pagina van een site terug. Want je weet maar nooit.

4 dimensies
Het is vermoedelijk een nawee van het papieren tijdperk dat we zo tweedimensionaal denken. Lengte. Hoogte. Dat is het. Niks diepte. Niks ruimte. Niks tijd. Webpagina’s vormen nog de bulk van het digitale ontwerpen. En de beperking van twee dimensies is dan al in de naam ‘webpage’ meegebakken.

Topspellen als Cut the Rope laten nu zien dat op apparaten zoals de iPad, waar de schermruimte even overvloedig is als op het web, toch gekozen kan worden voor focus op de inhoud. Eén knop in het algemeen en soms een goed getimede, heldere regel tekst… dat is het. Die kant moeten we op. Tijd om het touwtje met het tweedimensionale denken door te snijden. Tijd voor meer Frank Sinatra. Ook aan klantzijde.

Dit stukje verscheen eerder in Dzone, vakblad voor designers. Dzone publiceert 6x per jaar over ontwerpen in de breedste zin van het woord. Mooi magazine! Meer over Dzone

Dit stukje verscheen eerder in Dzone, vakblad voor designers. Dzone publiceert 6x per jaar over ontwerpen in de breedste zin van het woord. Mooi magazine! Meer over Dzone

Ontwerpen is een eenvoudig vak. Het gaat zelden om de dingen die je uitvoert, maar veel vaker om de dingen die je niet doet. De dingen die je schrapt. Het afgelopen jaar hebben we met UNITiD menig app voor de iPad ontworpen. En nu mag ik ook nog eens iPad-apps met je delen in Dzone. Terwijl anderen ze hebben ontworpen. Deze eerste keer: Zite. Dat is een iPad-app die je vertelt wat je wilt weten, voordat je zelf wist dat je het wilde weten. Bij het ontwerpen van Zite zijn vast veel goede ideeën geschrapt, want Zite werkt buitengewoon eenvoudig.

Overtreffende trap
Zite is de overtreffende trap van Google. Het is een aanbevelingen machine; geen doodgewone zoekmachine. Als je resultaten wilt, hoef je geen trefwoord in te typen. Het enige wat je moet doen, is: Zite starten. Een tapje op het petroleumgroene icoon en daar is de magie. Zite presenteert je een paar berichten. Je leest een eerste bericht en je denkt: hoe is het mogelijk? En dat denk je vervolgens steeds weer opnieuw. Hoe doen ze dat?

Het concept
Zite doet drie dingen goed. Ze – Zite is een vrouw geloof ik – brengt 24 uur per dag ruim 500.000 van de beste internetbronnen in kaart. Telkens als een bericht verschijnt, gaat bij Zite een lampje branden. Vervolgens kijkt Zite hoe vaak er online over dat bericht gepraat wordt. Hoe vaker, hoe groter de kans dat jij het krijgt te zien. Het tweede is, dat ze van ieder bericht een karakteristiek maakt om te zien hoe goed het bij je past. Het derde is, dat ze een profiel van jou maakt, zonder dat je daar uitgebreide vragenlijsten hoeft te beantwoorden. Als je toestemming geeft, kijkt ze wat je in sociale media als Twitter of Facebook hebt gedaan en herleidt daaruit je interesses. Maar je kunt ook anoniem van start gaan.

Steeds beter
Hoe vaker je Zite gebruikt, hoe beter Zite gaat werken. Dat is een afwijkende ontwerp-strategie! Vergelijk het bijvoorbeeld met een zaag. De meeste zagen worden botter als je veel zaagt. Zo niet Zite. Zite gaat je steeds beter snappen. Ze houdt bij welk soort berichten je leest. En als je een bericht achteraf goed of waardeloos vond, kun je dat ook laten weten, zodat je er meer of minder van te zien krijgt.

Schrappen is goed
Zite doet drie dingen heel erg goed en laat veel andere dingen achterwege. Die focus bij het ontwerpen en bouwen is de reden dat Zite zo ongelooflijk goed werkt. Je kunt veel dingen niet met Zite. Je kunt niet zoeken. Je kunt niet door een archief bladeren. Je kunt niet op berichten reageren. Je kunt niet zien wie over een artikel getwitterd heeft. En je kunt nog veel meer niet. Voor een aantal van die functies zijn op een slimme manier de bestaande diensten van anderen geïntegreerd (Read Later, bijvoorbeeld). Maar de meeste ideeën zijn gewoon geschrapt. Die lef om keuzes te maken, maakt Zite tot de beste aanbevelingenmachine die er is.

Dit stukje verscheen eerder in Dzone, vakblad voor designers. Dzone publiceert 6x per jaar over ontwerpen in de breedste zin van het woord. Mooi magazine! Meer over Dzone

Wat doen ruim 2 miljoen mensen met hun iPad? Minstens 1 persoon gebruikt de iPad alleen in combinatie met klittenband blijkt uit dit filmpje. Kijk vooral even:

Maar er werd ook serieus onderzoek gedaan.

Cijfers van ChangeWave tonen aan dat de iPad voornamelijk wordt gebruikt voor de volgende 8 zaken:

1. websurfen
2. e-mailen
3. specifieke apps gebruiken
4. video kijken
5. e-books lezen
6. spelletjes spelen
7. tijdschriften lezen, en
8. muziek luisteren

In een grafiek ziet dat er zo uit:

Drie keer zo veel video
Als je het gebruik van de iPad vergelijkt met het gebruik van andere populaire apparaten, dan kun je nu al twee belangrijke conclusies trekken:

• iPad-gebruikers lezen ruim 3 keer zo veel kranten en tijdschriften op hun iPad als ‘gewone’ e-reader-gebruikers (ChangeWave 2010)
• iPad-gebruikers kijken 3 keer zo vaak video als traditionele websurfers en ruim 5 keer zo vaak als iPhone-gebruikers (Onderzoek MeFeedia, via readwriteweb)

Kijken of die getallen straks ook gelden in Nederland. Waarbij de belangrijkste vraag wordt of de verkoop met een zelfde vaart zal gaan als in Amerika. Als je de cijfers vertaalt*, worden straks in Nederland meer dan 100 duizend iPads verkocht in alleen al de eerste twee maanden.

We blijven het volgen.

* 2 miljoen iPads gedeeld door 300 miljoen (Amerikanen) keer 16 miljoen (Nederlanders) = 106.667 iPads en een beetje.

Samen met Sanoma, uitgever van onder meer Viva, AutoWeek, Libelle en Playboy, onderzoeken we al een poosje wat de beste manier is om de ervaring van een tijdschrift op zijn minst te evenaren op een apparaat met een touch screen. Te beginnen met de iPad.

Afgelopen week werd het resultaat van de eerste studie gepresenteerd door Joris Van Heukelom (Sanoma Digital). Grote opluchting. Er was warm applaus en er waren positieve reacties.

Want het is nogal apart, om niet te zeggen doodeng: ontwerpen voor een apparaat dat je zelf niet vast kunt houden. Waarbij je moet afgaan op de filmpjes op apple.com, Vimeo en YouTube. En je moet baseren op de user interface guidelines van Apple, waarvan je vermoedt dat die op het moment nog meer geschreven zijn voor ‘echte’ applicaties, dan voor het type lichte verstrooiing waar we naar zoeken.

Als het meezit hebben we volgende week de enige echte iPad in onze handen. Onze handen jeuken om weer verder te sprinten. Samen met Resoluut, die ons bijstaat met grafisch ontwerp. We zijn goed op weg, maar er is nog veel te doen.

Kom maar op met die iPads! De opzet van het gebruiksonderzoek ligt al klaar.

Toch kwamen ze met een briljante oplossing.

In alle plasbakken zou voortaan een klein, zwart vliegje in het porselein worden meegebakken. Onderin. Aan de binnenkant van de pot. En dat bleek te werken. Plassers hadden nu iets om op te mikken, waardoor het een stuk droger is geworden op het terrein van de luchthaven.

Nudge
Zo’n vliegje is een typisch voorbeeld van een ‘nudge’: een duwtje in de goede richting. En ‘nudgen’ is wat de overheid veel meer zou moeten doen. Niemand beperken. En iedereen helpen om de juiste keuzes te maken.

Maar kunnen we zelf dan niet de juiste keuzes maken? Nee, zegt Thaler.

We kunnen niet kiezen
Dat we niet kunnen kiezen, komt ten eerste omdat ons brein nog uit de oertijd stamt. Een tijd waarin andere keuzes handig waren. Zoals: alles eten wat je voor ogen komt. Dat was toen handig omdat je geen idee had of je ooit nog nieuw voedsel zou tegenkomen. Tegenwoordig heb je daar niets aan, tenzij je Sonja Bakker heet.

Dat we niet kunnen kiezen, komt ten tweede omdat je niets weet over bijna alles.

Dat we niet kunnen kiezen komt ten derde omdat we vaker met onze voortplantingsorganen denken, dan met onze hersenen.

En ten vierde kunnen we niet kiezen omdat we de effecten op de korte termijn veel belangrijker  vinden dan de effecten op de lange termijn.

Wie helpt ons?
Alle reden dus voor de overheid om te helpen. Om haar diensten zo te ontwerpen dat mensen vanzelf de juiste keuzes maken. Is dat goed? Geen idee. Wel weet ik dat neutraal design niet bestaat: alle design beïnvloed. En, laten we de Nederlandse term maar gebruiken, het ontbreken van ontwerp beïnvloedt het allermeest. Daar wordt je hartstikke chagrijnig van. Vraag voor een slecht humeur maar eens een parkeervergunning aan in Amsterdam.

Mini’s worden ontworpen. MP3-spelers worden ontworpen. Zelfs gevulde koeken worden ontworpen. Tijd dat ook de diensten van bijvoorbeeld de overheid worden ontworpen.

Zin om een goed boek te lezen? Lees ‘Nudge’.

—–

Ook:

• Boek: Nudge: Improving Decisions About Health, Wealth, and Happiness by Richard H. Thaler (Author), Cass R. Sunstein (Author)
• Richard Thaler over Urinoirs en sociale zekerheden

• Authors@Google: Richard Thaler, een lezing op video

Het is natuurlijk vloeken in de kerk, wanneer je hier durft te beweren dat grandioze inhoud op het web zonder interaction design kan. Dus dat doe we ook niet: Potverdee! WhatTheF! Waarom hebben ze geen interaction designer geraadpleegd toen ze in Spanje besloten die 15 topstukken van het Madrileense Prado in hoge resolutie online te brengen? Zo’n vijftien seconden waren genoeg geweest.

De zoektocht begon bij Philip Freriks. Die beweerde dinsdagavond tussen de nieuwsregels door, dat we met zijn allen naar het Prado moesten trekken. Naar de website dan. Want daar hadden ze niet 1, niet 2, maar 15 topstukken uitvergroot online gebracht. En, op internet kon je ze nog beter bekijken dan in Madrid. De kleinste details waren zichtbaar. Dankzij de nieuwste fotografietechnieken.

Goed. Iemand in mijn omgeving heeft ze gevonden: die uitvergrotingen.

Maar de vraag is of ook Freriks ze zonder hulp heeft kunnen vinden? Niks ten nadele van Freriks die binnenkort met pensioen gaat. Maar ik kan me niet voorstellen dat hij, vanaf de homepage, met zijn muis zes keer achtereen op exact de goede plek heeft weten te klikken. Zo eenvoudig is dat niet.

Anyway. Het resultaat, en daar heeft Freriks dan weer gelijk in, is magnifiek. Het hoge resolutieplaatje van een schilderij van de Vlaamse Primitief Rogier van der Weyden bijvoorbeeld. Voor u hier in 1 klik.

Omdat we bij UNITiD buitengewoon user-centered te werk gaan, vragen we regelmatig hordes eindgebruikers het hemd van hun lijf. We willen weten wat ze bezield. Wat hun behoeftes zijn. Wat ze voor elkaar willen boxen. Welke problemen ze hebben. Kortom alles wat we nodig hebben om tot een ontwerp te komen waar eindgebruikers buitensporig blij van worden.

Maar wat nou als die eindgebruiker niet de waarheid spreekt? Niet bewust. Maar omdat hij zichzelf onbewust voor de gek houdt. Eindgebruikers zijn wat dat betreft net mensen. En volgens Dan Ariely draaien mensen zich systematisch een rad voor ogen als ze denken dat ze de waarheid spreken.

Ariely is MIT-professor en schrijver van: Predictably Irrational, The Hidden Forces That Shape Our Decisions. Daarin deelt hij de onthutsende inzichten van reeksen experimenten die hij door de jaren heen uitvoerde. Wat blijkt? We nemen systematisch de verkeerde beslissingen en maken onszelf vervolgens wijs dat we goed bezig zijn.

Op de kaft staat het zo:

“…Not only do we make astonishingly simple mistakes every day, but we make the same types of mistakes, Ariely discovers. We consistently overpay, underestimate, and procrastinate. We fail to understand the profound effects of our emotions on what we want, and we overvalue what we already own. Yet these misguided behaviors are neither random nor senseless. They’re systematic and predictable—making us predictably irrational…”

Het boek is een plezier om te lezen. Mocht je daar geen tijd voor hebben, dan kun je hier een uitreksel vinden. Hoewel dat gortdroog is.

Beter is om 56 minuutjes de tijd te nemen voor de video met een lezing van Ariely bij Authors@Google. Dat is leuker en je krijgt aardig door wat hij bedoelt.

Ook goed is de website bij het boek. Klik daar door naar het blog en bekijk een van de vele – korte – filmpjes die zijn inzichten op onderhoudende wijze illustreren.

Tenslotte, warm aanbevolen, speciaal voor webmarketeers: 10 Irrational Human Behaviors and How to Leverage Them to Improve Web Marketing. Daarin staan, per type fout, wat nuttige en praktische lessen vermeld.

Mooi werk:

1. BusinessWeek: Best of the Web 2008

2. Time: 50 Best Websites 2008

3.  Het beste van Epica 2008  (Wendy van Esveld)